Takdir edilme gereksinim ve kaygısı üzerine.

 Hayatın size yönelttiği sorulara farklı cevaplar vermek istiyorsanız dikkatli olunuz. Sonuçları hiç de istemediğiniz bir şekilde olabilir. Bu durumu size hayatımdan bir örnekle  izah etmek istiyorum. Farklı zaman ve mekanlarda tecrübe ettiğim bu durumu, en iyi hatırladığım  bir anı vasıtasıyla aktaracağım. Afrika coğrafyası dersindeyiz. Dersin hocası muhtemelen izinli olduğu için yerine araştırma görevlilerinden biri gönderilmişti. Çiçeği burnunda genç bayan dersi kös kös geçirmemek adına, "Afrika denilince aklınıza ne geliyor?" sorusuyla zihin yoklamasının tetiğini çekti. Sınıfın bir ucundan başlayan meksika dalgası benzeri cevaplama çabası, bana gelinceye kadar -Nil nehri, - Sahra çölü,-.... vs. gibi genel geçer cevaplarla ilerledi. Bense ilginç bir cevap vermek suretiyle dikkatleri üzerime çekme düşüncesindeydim. Bu sayede asistanın -Hımm, -Vaoo,.. nevinden nidalarıyla takdir edilme gereksinimimi karşılama gayesindeydim. Sıra bana geldiğinde büyük bir heyecan ve coşkuyla -İnselberg, cevabını verdiğimde hocanın yüzünde anlamsız bir ifade ile karşılaştım. Dudaklarını bir çuvalın ağzı gibi büzerek kaşlarını yukarı doğru kaldıran hoca cevabıma herhangi bir anlam veremediğini   belirtircesine gözlerini diğer sınıf arkadaşımın üzerine devirdi. Bahse girerim ilk kez duyduğu bu kelimenin kurak ve yarı kurak Afrika'da aşınımdan geriye kalan morfolojik bir yükselti anlamına geldiğinden bihaberdi. Onun aradığı genel geçer bir cevaptı. Bense sıradanlığı zul sayan uçlarda gezen biri olma çabasındaydım. Bu olay bana bir kez daha göstermişti ki takdir edilmenin yolu uçlardan uzak durmaktır. Marjinallik genellikle  takdir edilmediği gibi çoğu zaman önemsenmez hatta kınanır, yadırganır yahut eleştirilir de. 

Genel geçer ol mutlu ol. 

Elbette ki bu bakış açısı  kitleye ait. Gerçekten mutlu olmak istiyorsan gönlünce ol. Bu durum uçlarda olmayı gerektiriyorsa bile. Başkalarını mutlu etmek için sıradan olmaktansa, kendini mutlu etmek için marjinal ol. En azından mutlu olursun.. 


Marjinallik bir tür yalnızlaşmadır. Yalnızlaşma olmadan sıradışı da olunamaz. Sıradışılıktan kasıt yeni bir şey ortaya koyabilmek. İlber Hoca'nın da dediği gibi yalnızlaşamadan üretemezsin. Kitlenin içinde üretmeye fırsat bulamazsın. Kitlenin içerisinde ancak ve ancak genel geçer ve sıradan olabilirsin. Bu da sana üretmenin kapılarını kapatır. 

Yorumlar